Gisteren (klik) vertelde ik hoe het kon gebeuren dat ik samen met juf Elma en Hennie, borduurwerk aan het maken was voor een Nederlandse speelfilm. Vandaag gaat het verhaal verder en laat ik ook wat foto's zien van de totstandkoming van de lakens. Dit mag overigens van de styliste, ik heb hier navraag naar gedaan.
Mij was de eer te beurt gevallen om de lakens te borduren. De regisseur had namelijk een beeld in zijn hoofd van een scene waarin de ouders van de hoofdrolspelers kuis in bed liggen onder geborduurde lakens. Hij vond anders het witte van het teruggeslagen laken zo kaal. De film speelt zich af rond 1979 en toentertijd had je geen mensen meer die onder zelf geborduurde lakens sliepen, misschien als je ze geërfd had van je oma maar in het algemeen sliep men onder katoen lakens, of onder van die enge synthetische.
Het borduurwerk zoals het gemaakt is heeft dan ook geen historische betekenis, we hebben het gemaakt naar de wensen van de filmmakers. Ze wilden graag voor beide personen de initialen geborduurd hebben voorzien van een religieus motief. We kozen uiteindelijk letters voor de initialen en twee religieuze motieven uit 'Merklapmotieven en hun betekenis' van Albarta Meulenbelt-Nieuwburg.
Ik borduurde de lakens op 11-draads borduurstof uit de voorraad van juf Elma met Venus nr. 2716. Het grappige is dat de lakens geheel en al uit borduurstof bestaan.
Voordat ik met borduren begon zigzagde ik de randen want de eerste rand had ik met de hand omslingerd en dat was toch veel werk, met de machine ging het aanzienlijk sneller.
Gelukkig heb ik een grote werktafel waar ik alles kon laten liggen. De deur hield ik hermetisch gesloten want de borduurpoes is heel nieuwsgierig en vlijt zich graag daar waar het niet gewenst is.
Dit zijn de initialen en het motief voor het laken van de moeder. Een bloemenmand ziet er op het eerste oog niet uit als een religieus motief maar volgens Albarta Meulenbelt zijn rozen en irissen zogenaamde "Mariabloemen". Maria vergoot tranen toen Jezus 40 dagen de woestijn in ging en daar waar haar tranen de grond raakten ontsproten deze bloemen. Tevens staat de bloemenmand voor moederliefde. Je ziet de rijgdraad in de stof nog zitten, deze is voor de zoom die er later nog ingenaaid moest worden.
Voor de vader is het religieuze motief gelijk duidelijk. De "W" van zijn initiaal vind ik een mooie letter, haast koninklijk. Het lijkt alsof er teveel ruimte tussen de 1e en 2e letter zit maar tussen iedere letter zitten drie hokjes. Dat komt doordat de krulletjes wat ijl zijn, als je natelt (en dat heb ik meerdere malen gedaan) klopt het precies.
Precies vier dagen na de start was ik klaar met het borduurwerk, in totaal had ik er ruim 16 uur aan gewerkt. Ik maakte mijn eigen bed met een deken op om een idee van het resultaat te krijgen. Het waren toen nog lappen van 2,5 meter lang zonder zomen.
Een hele dag ben ik bij juf Elma geweest om die er in te maken. Ik deed het rijg- en telwerk en dat was best lastig. De draden liepen snel scheef weg en om alles goed recht te krijgen trokken we er maar eerst een draad uit. Vooral de zoom onder de motieven moest kaars- en kaarsrecht zijn natuurlijk. Juf Elma naaide ze met haar naaimachine vast en ik perste de zomen op. (De foto's onder zijn nog ongezoomd.)
Dinsdag tegen een uur of zes 's avonds was ik klaar en er viel een last van mijn schouders. Hennie van het rode kistje had inmiddels het merklapje in rode schoolstijl af en ook nog het lapje voor de eerste communie geborduurd. Ik stond, en sta, versteld van haar borduurtempo.
Juf Elma was bijna klaar met het geboortegeltje, zij zette dinsdagavond om 22.00 hieraan de laatste steken. Behalve het geboortetegeltje had zij ook de gekantkloste kruisjes, het rode merklapje en het communielapje ingelijst. De volgende ochtend om 10.00 arriveerde er een auto uit Amsterdam die alles kwam ophalen. Wat waren we blij dat alles op tijd af was en wat zijn we trots op en blij met het resultaat.
Helaas heb ik geen foto's van het borduurwerk van Hennie en juf Elma, ik hoop deze later nog te laten zien.
Anne belde een paar dagen later vanaf de filmset, ze had het huis ingericht en was dolenthousiast over het resultaat. Ze zei dat het borduurwerk echt een meerwaarde aan de film gaf. Ook de regisseur en de acteurs vonden het mooi geworden. Al het borduurwerk komt goed in beeld en wordt er niet uitgeknipt. Daar waren we wel een beetje bang voor geweest.
Over een paar dagen zit het filmen in het huis van de hoofdpersoon er op. Anne komt persoonlijk het geleende en gemaakte borduurwerk terugbrengen en zal ons dan alles vertellen over de rol van het borduurwerk in de film.
Volgend jaar herfst gaat de film "Hemel op aarde" in première en is ze
in de bioscoop te zien. Wie weet zijn juf Elma, Hennie en ik dan bij de
première; Anne gaat haar best doen om kaartjes voor ons te krijgen!
Hier (klik) kun je zien hoe de borduurwerken uiteindelijk geworden zijn.
.png)
